W ostatnich dniach byliśmy świadkami kolejnej, tym razem okrągłej 90 rocznicy odzyskania przez Polskę Niepodległości. Poszczególne miasta różnie obchodziły ten dzień. Postaram się przybliżyć, jak rzecz ta miała się w stołecznym Krakowie.
Przygotowania do święta właściwego rozpoczęły się już w poniedziałek – 03.11.2008. Składały się na to różne inicjatywy podejmowane przez muzea, stowarzyszenia i prywatne osoby. Na szczególną uwagę zasługują: projekcje filmu edukacyjnego „O wolność i granice”, konkursy wiedzy, rozdawanie flag, wstążek, oraz spotkania z ludźmi uważanymi powszechnie za autorytety (mam tu przed wszystkim na myśli Honorowego Obywatela Miasta Krakowa pana Normana Davisa).
W następny poniedziałek (10.11.2008) odbyła się rzecz warta uwagi. Na skrzyżowaniu ulic Retoryka i Piłsudskiego odbyło się uroczyste odsłonięcie pomnika Marszałka Józefa Piłsudskiego. Licznie zgromadzeni Krakowianie byli świadkami tej historycznej dla miasta chwili, kiedy to Kraków kłania się w pas, osobie która tak wiele życia w tym mieście spędziła.
Miasto miało już jeden pomnik Józefa Piłsudskiego (właściwie popiersie w Parku dr Jordana koło Błoni, w tzw. Alei Zasłużonych). Porównując go jednak z nowo odsłoniętym, kontrast jest uderzający. Warto dodać iż koło „Piłsudskiego” znajduje się cokół „Czwórki Legionowej” wpatrzonej w Wodza. Zastanawiać można tylko po co u boku monumentu laska sejmowa, ale niech zadaniem dla znawcy będzie odgadnięcie „intencyj” autora. Symbolicznie na straży monumentu stali Strzelcy Podhalańscy. Wszystkiego dopełniła salwa honorowa.
Interesującą inicjatywą był Wielki Test z Historii. Ciekawa rzecz zobaczyć jak to „w telewizji się wygląda”, albowiem cała rzecz odbywająca się w Auditorium Maximum UJ transmitowana była przez telewizję publiczną. Do ludu w Krakowie wyszedł niejaki Radosław Brzóska (prezenter) a więc konkurs zamienił się w show. Uczestnikami konkursu w Warszawie byli politycy, dziennikarze, sportowcy a także szeroko pojęta grupa artystów. Stopniowo show zamienił się w reality show, bądź jak kto woli po polsku cyrk.
Odcinając jednak się od tych złośliwych wtrąceń. Test zawierał 24 pytania, po 6 na serię, których były jak łatwo policzyć cztery. Co do pytań to nie były może pozornie szczególnie trudne. Rozmawiając jednak z ekspertami dowiedziałem się iż kilka pytań miało dwie, a nawet trzy odpowiedzi prawidłowe (oczywiście prawidłowa odpowiedź jest tylko jedna, ale to tylko zalecenie TV). Cóż, suma summarum nagroda 50 000 PLN przypadła jakiemuś studentowi historii co na pytanie o to co zrobi z taką ilością pieniędzy odpowiedział że: „kupi kilka książek”.
Zmęczonym zatem wracało się do domu. Jednak w poczuciu pewnej wesołości, czy to z „występu” przed kamerami, czy też ze świadomości, że w Wawie pośród tylu historyków najlepiej odpowiadał ciężarowiec Szymon Kołecki, z całym szacunkiem dla pana Szymona.
Następnego dnia Święto Niepodległości. W Krakowie takie rzeczy zwykły się rozpoczynać na Wawelu.
Wiele osób zebrało się u bram Katedry, kto wie jak wszyscy się pomieścili. Jakoś tak się w Polsce przyjęło – i chyba wielu się zgodzi – że jak dziękować to w kościele. Takim Narodem jesteśmy, co było widać w ostatni wtorkowy ranek. Po mszy wiele osób udało się do królewskich komnat i do miejsca spoczynku Marszałka. Następnie na dziedzińcu rozpoczęto formowanie szeregu do wymarszu ulicami Krakowa w kierunku Pomnika Grunwaldzkiego, gdzie odbył się Apel Poległych. No i cóż, muszę z pewnym niepokojem stwierdzić iż niewiele brakowało by Święto Narodu zamieniło się w „Parteitag” jedynego słusznego ugrupowania. Albowiem w ten poranek więcej było flag tegoż, niż biało czerwonych. Ktoś na siłę chciał popsuć ludziom fetę z okazji Niepodległości ale na szczęście nie udało mu się. Ludzi zjawiło się naprawdę wielu, co najważniejsze także młodych i tych najmłodszych. Faktem jest, że dobry przykład należy dawać od dziecka. Zabawnym ale i jakże miłym dla mnie zaskoczeniem było spotykałem w pochodzie wielu znajomych, również tych którym sam to proponowałem. Tym weselszy udawałem się z wieczora na Rynek w towarzystwie kilkuosobowej grupy kolegów by tam oddać się nastrojowi patriotycznemu w czasie śpiewów o Niepodległości. Wydawać by się mogło że ludzie nic nie robią sobie z odgórnych prób zakłócania tego Święta, że obce są im sztucznie wywoływane podziały, że choć na jeden dzień o sprawach drugorzędnych i zbędnych potrafią zapomnieć. Życzyłbym wszystkim takiej szczerej i zdrowej jednomyślności jak w ten wtorkowy wieczór 11.11.2008, w dziewięćdziesiątą rocznicę Odzyskania Niepodległości.