W drodze na Miechów. Relacje uczestników marszu Pierwszej Kompanii Kadrowej 1914 r.

obraz 030

  Proklamacja w imieniu Rządu Narodowego na rynku w Słomnikach.

  Zostawiam tu załogę (5 ludzi) pod dowództwem sekcyjnego Lubonia.

   Marsz szosą na Miechów. Ubezpiecza pluton Bukackiego.

   Posuwamy się powoli.

   Słońce przygrzewa, piękna okolica, nastrój majówki.

   Śpiewa się strofy Ostera:

   „Raduje się serce, raduje się dusza,
   Gdy pierwsza kadrowa na wojenkę rusza”.

   Meldunek od Beliny i wywiadu – większych sił niema, słuchy o patrolach, podjazdach. Przysyła dla mnie „konia z rzędem” jakiś sympatyk: dowódca kompanii musi wjechać do Miechowa z całym splendorem

   Południe. Podchodzimy do Miechowa. Postanawiam wkroczyć wesoło, a tu „taktyka” przeszkadza: marsz bojowy. Wysyłam patrole bokami, obserwatorów na wzgórza, kompanja przed cmentarzem porządkuje się. Potem ze śpiewem i trąbką maszerujemy do miasta. Za chwilę kadrówka staje na rynku miechowskim. Ubezpieczenia u wylotów miasta. Patrol konny gdzieś daleko, piesze patrole w okolicy. Zaraz po nas zjawił się patrol kawalerji austriackiej.

   Kadrówka – na kwatery do „monopolu”. Zarząd cywilny zostaje w rynku. Zabiegi o żywność i słomę. Pisze dłuższy raport o marszu i zajęciu Miechowa. Jeden z pewniejszych skautów dostaje konia i polecenie dostarczenia do Krakowa tego ważnego dokumentu, na którego wysłaniu zależało Komendantowi Głównemu. Patrole rosyjskie kręcą się jakoby w okolicy. Nasi i Austrjacy postrzelali się nawzajem.

   W nocy alarmy. Nasza placówka znów postrzelała Austrjaków. Melduje się austriacki oficer łącznikowy, por. kawalerji Krasicki (?). Podobno i do niego nasi wygarnęli. Inspekcja „własnych wojsk”, uspokajam nerwy, daję reprymendy.

                   Tadeusz Kasprzycki „Kartki z dziennika oficera I Brygady”

 

Wyruszyliśmy w dalszą drogę. Z niecierpliwością oczekiwaliśmy pierwszego spotkania, lecz okolica była wolna od nieprzyjaciela. Wszędzie słyszeliśmy zdania: „byli tu wczoraj, ale jak się dowiedzieli, że panowie idą, uciekli”. Szliśmy dalej marszem ubezpieczonym, a służbę wywiadowczą pełnił oddział konny Beliny, liczący wówczas 7 jeźdźców. |Tu i ówdzie spotykaliśmy konne patrole austrjackie, które z podziwem patrzyły na młodych strzelców. Ludność przerażona wojną niejednokrotnie brała nas za Austrjaków, lecz kilka słów rozmowy wystarczyło, aby przekonać, żeśmy nie „germańscy”, lecz polskie wojsko. Ogół jednak odnosił się do nas z pewną nieufnością, gdyż nie wierzył w powodzenie naszej sprawy. Poznaliśmy więc, że czeka nas olbrzymia praca i trud, że potrzeba nam wielkiego hartu ducha, by nie zwątpić. Ta obojętność społeczeństwa była pierwszym naszym zawodem, zapału jednak naszego nie ostudziła. Z nadzieją w sercu i z pieśnią na ustach maszerowaliśmy w kierunku Miechowa.

   Marzeniem naszem była Warszawa. Toteż codziennie obliczaliśmy, ile wiorst jeszcze do niej i jakiego czasu potrzeba na przebycie tej drogi. Wieczorem przybyliśmy do Miechowa i zajęliśmy opuszczony „monopol”.

                    Franciszek Polniaszek (Nowopolski) „Urywek z dziennika ‘Kadrowca’ ”

   Marsz na Miechów. Rano mija nas pułk jazdy austriackiej. Dowódca tego pułku łamanym językiem polskim wskazał nas swoim żołnierzom i tłumaczył, jak umiał, że jesteśmy po ich stronie. Z przednia strażą tego pułku doszliśmy do Miechowa. Ubezpieczali się bardzo regulaminowo, lecz niepraktycznie i zbyt płytko. My byliśmy zawsze na ich pierwszych liniach rozpoznawczych.

   W Miechowie nocowaliśmy. Tam dołączyły następne kompanie (Zosik-Tessaro i Scevola-Wieczorkiewicz). Dowiedziałem się, że jesteśmy 1 komp. w III baonie 1 pp Leg. Dowódca naszym został Śmigły-Rydz. Reszta pułku w drodze. W Miechowie już się czuło początki wojny. Widzieliśmy rozbity monopol spirytusowy i sam spirytus wylany do rynsztoka. To nas bawiło. Tutaj został odwołany Kasprzycki do sztabu pułku, a na jego miejsce wyznaczono Herwin-Piątka (dotychczasowy dowódca 1 plutonu). Zastąpił go na tym stanowisku Słoń-Słoniowski, który nam nie przypadł do gustu. Postanowiliśmy, że prędko się go pozbędziemy.

                    Henryk Krok-Paszkowski „Zapiski”