W dniach 23-25 stycznia br. Oddział Szydłowiec Związku Strzeleckiego organizuje III Marsz Szlakiem Powstańców Styczniowych 1863 r. Trasa Marszu wiedzie z Szydłowca, przez Kierz Niedźwiedzi, Grzybową Górę do Wąchocka, gdzie połączy się z XVI Marszem na trasie Szydłowiec-Suchedniów-Bodzentyn. W Marszu uczestniczyć będą środowiska strzeleckie, młodzież szkolna i inne osoby pragnące uczcić wysiłek powstańców styczniowych.
Współorganizatorem Marszu jest Rada Gminy i Wójt Gminy Skarżysko Kościelne.
Organizator zapewnia noclegi i wyżywienie. Należy zabrać ze sobą karimaty i śpiwory.
W dniach 23-25 stycznia br. Oddział Szydłowiec Związku Strzeleckiego organizuje III Marsz Szlakiem Powstańców Styczniowych 1863 r. Trasa Marszu wiedzie z Szydłowca, przez Kierz Niedźwiedzi, Grzybową Górę do Wąchocka, gdzie połączy się z XVI Marszem na trasie Szydłowiec-Suchedniów-Bodzentyn. W Marszu uczestniczyć będą środowiska strzeleckie, młodzież szkolna i inne osoby pragnące uczcić wysiłek powstańców styczniowych.
Współorganizatorem Marszu jest Rada Gminy i Wójt Gminy Skarżysko Kościelne.
Organizator zapewnia noclegi i wyżywienie. Należy zabrać ze sobą karimaty i śpiwory.
Zgłoszenia przyjmuje Komendant Marszu Roman Burek
26-500, Szydłowiec, ul. Książek Stary 59
romanburek@op.pl, telefon: 604 219 765
Rys historyczny:
Marian Langiewicz został wyznaczony przez Komitet Centralny Narodowy na naczelnika wojennego województwa sandomierskiego. Płk Marian Melchior Langiewicz przybył z zagranicy na ziemię sandomierską w początkach stycznia 1863r. W Radomiu w trakcie narady wytypowano 8 miejscowości, na które zaplanowano dokonać ataku, tam mieściły się mniejsze garnizony wojsk rosyjskich: Białaczów, Bodzentyn, Iłżę, Jedlnie, Łagów, Opatów, Kozienice i Szydłowiec.
W noc styczniową napadu dokonano jedynie na 3 garnizony: Bodzentyn, Jedlnie, i Szydłowiec. Na Bodzentyn atak poprowadzili bracia Dawidowiczowie z Suchedniowa. Na Jedlnie Narcyz Figetti z pierwszym oddziałem z Radomia. Na Szydłowiec sam Langiewicz. Naczelnik wyznaczył 3 punkty zborne: Jastrząb, Szydłówek i najważniejszy Sadek. Szydłowiec stać się miał, punktem lokalizacji późniejszego ataku sił powstańczych i uderzeniowych na garnizon w Radomiu. Naczelnik dysponował w Szydłowcu siłami 300 do 400 ochotników. Podzielił oddział na 3 grupy. Pierwszą, dowodził kapitan August Jasiński, któremu przypadł atak na rotę żołnierzy rosyjskich rozlokowanych w domach na rynku katolickim. Drugą, Langiewicz wraz z ludźmi przybyłymi z Radomia, których przyprowadził Korycki. Oni mieli zająć koszary od strony Kielc. Trzecią dowodził inż. Bernard Klimaszewski z ludźmi przybyłymi z Suchedniowa, oni mięli zająć magazyn wojskowy. W Szydłowcu stacjonowały 2 kompanie (roty) pułku mohylewskiego w sumie 400 żołnierzy pod dowództwem mjr Rüdigera. Niestety, nie udało się przeprowadzić ataku z zaskoczenia. Stało się to za sprawą żydów z Jastrzębia (Mendel Konowecki i Abram Lubelski), którzy otrzymali po 40 rubli srebrem nagrody za uprzedzenie o napadzie. Powstańcy atakując miasto nie opanowali magazynu z bronią i ,, efektami” wojskowymi. Uznali się zwycięzcami, oszołomieni pierwszym ogniem bojowym zaczęli fetować swój chrzest bojowy i szukać odprężenia w licznych żydowskich wyszynkach. Nieprzyjaciela ani nie zniszczono, ani nie rozbito, przy tym nie przestrzegano zasad konspiracji i nie ubezpieczono się. Lekkomyślnie stracono owoce zwycięstwa.
Formując oddziały i wyznaczając dowódców nie przypuszczał Langiewicz, że spóźnione przybycie na punkty koncentracji pod Szydłowcem fatalnie zaciąży nad wynikiem całej akcji. W Jastrzębiu nierozważna konspiracja Wiśniewskiego, tam zgromadzeni z okolicznych miejscowości od godzin południowych manifestując swoją siłę do powstania się sposobili. W kościele wysłuchali modlitwy za pomyślność Ojczyzny, potem śpiewali hymny patriotyczne i dziarskie. Uderzenie na Szydłowiec było zaplanowane na godzinę 24,00 dnia 22/23 stycznia. Naczelnik Langiewicz uderzył na Szydłowiec dopiero o godzinie 2,00, a w tym czasie przekazano donos.
Tymczasem mjr Rüdiger nie marnował szansy i o godzinie 7,00 zaatakował miasto. Atak przyniósł mu całkowity sukces. Powstańcy zostali rozbici. Z rąk carskich żołnierzy zamordowanych zostało 36 mieszczan za okazaną pomoc powstańcom. Jeńców, jak podał ,,Żurnał wojennych diestwij” Rosjanie wzięli podobno około 70, przyznając się do własnych strat 4 zabitych, 10 rannych i tyluż zaginionych. Między tymi jeńcami było 40 powstańców i 30 mieszczan z Szydłowca. Zwycięzcy nie oszczędzili nawet starego proboszcza Aleksandra Malanowicza, którego zbitego nahajkami przywiązali do kibitki i popędzili wraz z jeńcami do Radomia.
Nie zrealizowawszy koncepcji koncentracji sił w Szydłowcu, Langiewicz z niewielką grupą najdzielniejszych wiarusów podążył do Wąchocka, gdzie była wyznaczona zapasowa koncentracja wojsk powstańczych.
PROGRAM MARSZU
23 stycznia 2009 r. Szydłowiec
Godzina 15 00, Rynek Wielki
Rozpoczęcie uroczystości z udziałem pocztów sztandarowych, kombatantów, Miejskiej Orkiestry Dętej, harcerzy, uczniów szkół, organizacji strzeleckich, Gości i mieszkańców Szydłowca. Przysięga strzelecka strzelców z oddziałów: Radom i Szydłowiec ZS
Godzina 15 20, Kościół pod wezwaniem św. Zygmunta
Msza Św. w intencji Ojczyzny i Powstańców 1863 r., złożenie kwiatów
Godzina 17 00, Zamek w Szydłowcu, sala kameralna
Program: pokaz filmów, Przemarsz z Szydłowca do Krza Niedźwiedziego
Godzina 18 30 Kierz Niedźwiedzi
Przywitanie uczestników marszu, wieczornica patriotyczna, kolacja,
24 stycznia 2009 r. Kierz Niedźwiedzi
Godzina 7 00 Pobudka, śniadanie
Godzina 9 00 Kościół pod wezwaniem św. Maksymiliana Kolbe
Msza Św. w intencji Powstańców Styczniowych 1863 r
Godzina 10 30 Uroczystości przy mogile powstańczej z 1863 r. w Krzu Niedźwiedzim
Godzina 12 00 Wymarsz na historyczną trasę działań z 1863 r. płk. Mariana Langiewicza
Godzina 16 00 Przybycie uczestników marszu do szkoły w Grzybowej Górze
Godzina 17 00 Akademia, jasełka
Godzina 19 00 Kolacja, zajęcia edukacyjno – wychowawcze
Godzina 22 00 Capstrzyk, nocleg w szkole w Grzybowej Górze
25 stycznia 2009 r. Grzybowa Góra
Godzina 7 00 Pobudka, śniadanie
Godzina 8 00 Wymarsz na trasę marszu
Godzina 11 00 Połączenie się z XVI Marszem, meldunek, złożenie kwiatów
Godzina 11 45 Uroczysta Msza św.
Godzina 13 00 Program artystyczny w MGOK Wąchock, poczęstunek (grochówka)
Godzina 14 00 zakończenie