Andrzej Małkowski, to nazwisko znane każdemu kto jest bądź był harcerzem. Także ci, którzy interesują się polskimi formacjami niepodległościowymi początku XX wieku powinni je znać, jako że nosił je jeden z pierwszych oficerów mianowanych przez Józefa Piłsudskiego w Legionach Polskich. „Skauting jako system wychowania młodzieży” A. Małkowskiego, to książka, która przygotowała grunt pod szeroką akcję tworzenia drużyn skautowych nie tylko na terenie Galicji, ale także w zaborze rosyjskim. Zdecydowanie mniej znana jest pozycja „Scouting in Poland”, która ukazała się z okazji wizyty reprezentacji polskiego harcerstwa na III Wszechbrytyjskim Zlocie Skautingu.
Andrzej Małkowski, choć miał olbrzymi wpływ na tworzenie pierwszych drużyn skautowych, nie cieszył się zaufaniem i poparciem Naczelnej Komendy Skautowej we Lwowie. Komenda opanowana przez środowisko bliskie Towarzystwu Gimnastycznemu „Sokół”, a co za tym idzie środowisku endecji, nie aprobowała działalności niepodległościowej Małkowskiego. Znalazło to konsekwencje w postaci odsunięcia go od wpływu na całość skautingu w zaborze austriackim oraz od redagowania pisma „Skaut”. Mimo doskonałej orientacji w stosunkach wśród brytyjskich skautów, łącznie ze znajomością z gen. Baden-Powellem, nie pozwolono także Małkowskiemu kierować wyprawą na Zlot. Jednak w ramach przygotowań do wyjazdu opracował on tekst, który miał stanowić podstawę do prezentacji historii i stanu aktualnego organizacji w Polsce. Mimo, że nie istniała ona na mapie Europy, to w grupie skautów udających się do Birmingham znaleźli się reprezentanci wszystkich trzech zaborów, a nad obozowiskiem polskim powiewała biało-czerwona flaga, co stało się przyczyną interwencji dyplomatów rosyjskich.
Oprócz tekstu dotyczącego samego harcerstwa polskiego w wydawnictwie znalazł się także opis dziejów naszego kraju autorstwa dr. Edwarda Dubanowicza. Miał on za zadanie przybliżyć najważniejsze fakty z naszej historii innym uczestnikom Zlotu.
Przygotowane przez Oficynę Wydawnicza „Impuls” wydawnictwo zawiera zarówno tekst angielski jak i polskie tłumaczenie. Uzupełniono je materiałem autorstwa Mariana Miszczuka dotyczącym pobytu polskich skautów w Birmingham w 1913 r. Dołączono do tego kalendarium życia Andrzeja Małkowskiego i Edwarda Dubanowicza.
Po pozycję „Scouting in Poland” warto sięgnąć z dwóch zasadniczych powodów. Pierwszy z nich dotyczy autora. Trudno szukać postaci lepiej zorientowanej w korzeniach polskiego ruchu skautowego niż jego twórca. Był on osobą na tyle niezależną w swych sądach, że przy pisaniu tekstu przedstawiał fakty takimi jak są, a nie zabarwiał ich ideologią polityczną, która często towarzyszyła formalnemu lwowskiemu kierownictwu organizacji. Tekst pisany dla angielskiego odbiorcy miał za zadanie zwrócić także uwagę na trudności w rozwoju organizacyjnym spowodowane zaborami i nieprzychylnym stosunkiem władz rosyjskich i pruskich do jakiejkolwiek działalności nie kontrolowanej przez nie.
Dodatkową wartością dla dzisiejszego czytelnika jest to, że teksty Małkowskiego i Dubanowicza są w wersji anglojęzycznej. Coraz powszechniejsze kontakty międzynarodowe polskich harcerzy i chęć promowania swojej ojczystej organizacji, ale zarazem historii Polski jest ułatwiona, gdy książkę można sprezentować skautom z innych krajów. Dzięki temu otrzymają oni skondensowaną pigułkę, nie wymagającą nadmiaru czasu do zapoznania się z nią. Wykorzystując oba teksty łatwiej też jest przygotować się do opowiadania o dziejach polskiego harcerstwa i Polski tym harcerzom , którzy maja sami chęć to zrobić osobiście, bez uciekania się do wręczania książki. Niewątpliwie pozycja ta należy do najciekawszych z serii „Przywrócić Pamięć”.
Dariusz Nowiński
Ocena recenzenta
Temat i treść – 9/10
Język, styl, kompozycja tekstu – 9/10
Forma wydawnicza – 9/10
Informacje o publikacji
Autor: Andrzej Małkowski
Tytuł: Scouting in Poland
Wydawca: Oficyna Wydawnicza „Impuls”
Rok wydania: 2015
Format: 120 x 160 mm
Liczba stron: 88
Oprawa: twarda
ISBN – 978-83-7850-735-2
