W Zamku Królewskim na Wawelu od 9 października do 7 grudnia 2014 można obejrzeć niezwykłą wystawę. Dla uczczenia setnej rocznicy utworzenia Legionów Polskich, przypadającej w roku 2014, została przygotowana prezentacja prac o tematyce legionowej, podarowanych Wawelowi przez profesora Jerzego Mycielskiego (1856–1928) na mocy zapisu testamentowego z roku 1927. W chwili ofiarowania zespół liczył sto dzieł, jednak znaczna część zaginęła w czasie II wojny światowej – do dziś pozostało jedynie pięćdziesiąt osiem prac.
Pierwsza część wystawy łączy się z działalnością legionową profesora. Tytuł całej wystawy oraz tego bloku tematycznego nawiązuje do znanego obrazu Dwa pokolenia Jacka Malczewskiego z roku 1915. Dzieło ukazuje Jerzego Mycielskiego i majora Michała Żymierskiego jako reprezentantów dwóch generacji: starszej – wzrastającej w tradycji powstania styczniowego i młodszej – żołnierzy Legionów, wspólnie walczących o wskrzeszenie Polski. Motyw dwóch pokoleń często pojawiał się w sztuce legionowej. Takim przykładem jest też podwójny rysunkowy portret profesora Jerzego Mycielskiego i brygadiera Mariana Żegoty-Januszajtisa na tle panoramy Warszawy, wykonany przez Jana Rembowskiego w roku 1917.
W trzech kolejnych częściach wawelskiej ekspozycji można zobaczyć wizerunki oficerów i żołnierzy, sceny z ich życia frontowego oraz kompozycje inspirowane Legionami. Ich autorami są m.in. Leon Czechowski, Leopold Gottlieb, Emilia Knausówna, Karol Zyndram Maszkowski, Ignacy Pinkas, Zygmunt Rozwadowski.
Wystawę zamykają wizerunki ułanów. Wśród nich widzimy Mariana Grzędzińskiego „Jacka Cekierę” z 1 pułku, którego tragiczne losy wprowadził do swoich utworów Andrzej Strug.
Uzupełnieniem prac są fotografie wybranych dzieł, niegdyś należących do kolekcji Mycielskiego, oraz zdjęcia archiwalne wydarzeń związanych z Legionami, tworzące kontekst historyczny dla rysunków i obrazów.
Wystawa upamiętnia legionowy epizod z życia Jerzego Mycielskiego poprzez prezentację – po raz pierwszy od okresu międzywojennego – cennej kolekcji sztuki legionowej, największej zgromadzonej przez osobę prywatną, a jednocześnie przypomina o związkach Wawelu z Legionami Polskimi.
WYDARZENIA TOWARZYSZĄCE
Wykłady
- 16 PAŹDZIERNIKA
Kolekcja sztuki legionowej Jerzego Mycielskiego
AGNIESZKA JANCZYK, ZAMEK KRÓLEWSKI NA WAWELU
- 30 PAŹDZIERNIKA
Legiony Polskie na fotografii. Początek polskiego fotoreportażu wojennego
ANDRZEJ RYBICKI, MUZEUM HISTORII FOTOGRAFII IM. WALEREGO RZEWUSKIEGO W KRAKOWIE
- 13 LISTOPADA
Sztuka Legionów Polskich i jej twórcy
WACŁAWA MILEWSKA, MUZEUM NARODOWE W KRAKOWIE
Zwiedzanie z kustoszem
- 12, 26 PAŹDZIERNIKA, 16, 30 LISTOPADA (NIEDZIELE)
godz. 13.00. Wstęp wolny, obowiązuje rezerwacja*
ZAJĘCIA DLA RODZIN Z DZIEĆMI
„Chłopcy malowani”. Sceny z życia legionisty
- 18 PAŹDZIERNIKA – dzieci 10 –12 lat
(dzieci do lat 12 uczestniczą w zajęciach wraz z opiekunami) - 8 LISTOPADA – młodzież 13 –15 lat
godz. 10.30. Zajęcia płatne, obowiązuje rezerwacja*
LEKCJA MUZEALNA
„Józef Piłsudski i jego legioniści”
OFERTA DLA SZKÓŁ PODSTAWOWYCH I GIMNAZJÓW
informacja ze strony: www.wawel.krakow.pl