Felietony
-
5 rzeczy, których (prawie na pewno) nie wiesz o Józefie Piłsudskim
Jego nazwisko pochodziło od bagna, stosował „blitzkrieg” o pokolenie wcześniej niż Adolf Hitler, pod koniec swego życia chciał zmienić polski hymn, posługiwał się blisko 20 znanymi pseudonimami i wedle wielu relacji, posiadał nadnaturalne zdolności. Oto „Ziuk”, jakiego (prawie na pewno)…
-
Józef Piłsudski i Napoleon Bonaparte
Z ciężkim zaiste sercem zabieram się do napisania tego artykułu, gdy bowiem napisałem studium pt. Monteskiusz i płk Sławek, z wielu stron spotkały mnie zarzuty, iż na temat różnic można by pisać nieskończenie długo i nigdy nie skończyć. Oczywiście i…
-
Przewrót majowy szykowany od lat? Marna to narracja
„Niesiemy Ci, oprócz wdzięcznych serc, i pewne, w zwycięstwach zaprawione szable” – te słowa, wypowiedziane przez generała Gustawa Orlicza-Dreszera 15 listopada 1925 roku w Sulejówku, stały się dla wielu historyków dowodem na kilkumiesięczne przygotowania piłsudczyków do dokonania zamachu stanu. Pół…
-
Piłsudski kontra Dmowski – bardziej konkurenci niż wrogowie
Szlachecki, położony wśród litewskich lasów i wzgórz, dwór oraz nadwiślańskie piaski Warszawy. W takich okolicznościach wychowywali się dwaj politycy, dziś uznawani za głównych budowniczych Polski Odrodzonej: Józef Piłsudski i Roman Dmowski. Choć przy tworzenia II RP wykorzystywali inny ludzki „budulec”,…
-
Rodzina Dżabagi – tułaczy los emigrantów kaukaskich
W okresie II Rzeczypospolitej w Warszawie mieszkał północnokaukaski działacz polityczny i publicysta Wassan Girej-Dżabagi. Jego córka, Dżennet Dżabagi-Skibniewska, uczestniczyła w kampanii wrześniowej 1939 r., a następnie była oficerem Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. Na początku lat 90. udało jej się…
-
Ayaz Ishaki – tatarski działacz prometejski
Hasła prometeizmu, czyli idei dążącej do wyzwolenia nierosyjskich narodów ZSRR spod reżimu sowieckiego, były popularne w okresie II Rzeczypospolitej. Ich wyrazicielami byli piłsudczycy, którzy w wyniku zamachu majowego 1926 r. przejęli władzę w Polsce. Wspierali oni niepodległościowych emigrantów ze Związku…
-
Włodzimierz Bączkowski – ideolog prometejski
Włodzimierz Bączkowski był jednym z najwybitniejszych polskich sowietologów. W okresie II Rzeczypospolitej aktywnie zaangażował się w działalność ruchu prometejskiego. Opowiadał się szczególnie za sojuszem polsko-ukraińskim. Jego wybory życiowe uniemożliwiły mu powrót do Polski po zakończeniu II wojny światowej. Bączkowski urodził…
-
Portret Marszałka Józefa Piłsudskiego w twórczości Kazimiery Iłłakowiczówny
Marszałek Józef Piłsudski jest postacią, które zajmuje jedno z naczelnych miejsc w historii i kulturze Polski. Już przed I wojną światową pojawiły się elementy kultu widoczne nie tylko wśród jego sympatyków, ale także legionistów Pierwszej Brygady, czy członów tajnej Organizacji…
-
Tatarzy litewscy – elita Krymu, Azerbejdżanu i Polski
Wydarzenia rewolucyjne 1917 r. w Rosji doprowadziły do utworzenia Krymskiej Republiki Ludowej na Krymie. Ważną rolę w rozwoju tego państwa odegrali litewscy Tatarzy. Część z nich związała potem swoje losy z historią II Rzeczypospolitej. W połowie maja 1920 r. emigracyjny…
-
Mehmet Emin Rasulzade – ojciec niepodległości Azerbejdżanu
W latach 30. XX wieku w Warszawie mieszkał azerski emigrant, Mehmet Amin Rasulzade, który jest nazywany „ojcem niepodległości Azerbejdżanu”. Zaangażował się czynnie w działalność skierowanego przeciwko Związkowi Sowieckiemu ruchu prometejskiego, który był wspierany przez władze II Rzeczypospolitej. Życie Rasulzade stanowi…