Niespodziewany rozkaz przerwania walk z Budionny dociera do dywizji jazdy. Zwycięskie walki 5 pp Legionów

21 czerwiec

 

Komunikat Sztabu Generalnego za dzień 21 czerwca:

„Ponowne ataki bolszewickie na linii rzeki Auty na nasze pozycje pod wsią Sokołowszczyzną zostały odparte.

Na Polesiu trwają zacięte walki.

We wczorajszych walkach, jakie się wywiązały między grupą gen. Romera a konną armią Budionnego, ta ostatnia poniosła bardzo ciężkie straty. Dowódca jednej z brygad 11 dyw. kawalerii nieprzyjacielskiej został zabity. W rezultacie tej akcji masy kawalerii bolszewickiej zostały zmuszone do panicznego odwrotu i zaniechania nakazanego ataku na Zwiahel.

Na Podolu drobne utarczki.”

 

Kornel Krzeczunowicz jest zaskoczony rozkazem przerwania natarcia na oddziały Budionnego:

„Rozkaz z 21 czerwca informuje nas, że nieprzyjaciel cofa się w kierunku Żytomierza. Dywizja Jazdy ma prowadzić pościg w kierunku na Jabłonnę. 4 Brygada wyrusza o godz. 7 z Tiesnówki i maszeruje wzdłuż gęsto leżących kolonii czeskich i niemieckich, krętymi, odrutowanymi drogami przez chutory, pola, bagna i gaje. 14 pułk zajmuje Jabłonnę, z której nieprzyjaciel ucieka w popłochu. Niespodziewanie nadchodzi o godz. 10.30 radiowy rozkaz przerwania walki i wycofania się za Słucz. Przyczyną ma być pogorszenie się sytuacji na froncie 3 Armii. Piechota niezwłocznie zawraca, jazda przesłania jej odwrót, tak aby nieprzyjaciel nie domyślił się, co się dzieje. To się nam udaje, gdyż nigdzie wróg nie próbuje nas ścigać.

Ale trudno opisać uczucie, które nas opanowuje. To druga – po Rohoźnej – interwencja wyższego dowództwa w czasie bitwy napawa nas obawą nowej klęski, całkowicie niezasłużonej, bo naszą energiczną akcją wyprowadziliśmy nieprzyjaciela w taki stan upadku moralnego, że w niektórych przypadkach spotkania patroli bojcy proponowali poddanie się.”

 

Marian Kukiel zaczyna dowodzić brygadą piechoty:

„Pożegnalny rozkaz odczuto istotnie głęboko. Odjazd na stację kolejową Kopajgród do Sztabu Brygady. Pożegnanie z generałem.

Obejmowanie funkcji.”

 

Z historii wojennej 5 pp Legionów:

„Z 20 na 21 czerwca po przemaszerowaniu ponad 25 km podsunął się pod Ignatpol, obsadzony przez brygadę kawalerii sowieckiej. Dowódca pułku, chcąc rozbić siłę żywą nieprzyjaciela nakazał natarcie koncentryczne na Ignatpol. Rozegrany o świcie dnia 21 czerwca bój dał żołnierzowi 5-go pułku wspaniały wzór na przyszłość do walki z kawalerią Budionnego.

Komunikat Sztabu Generalnego z dnia 25 czerwca 1920 roku podawał o tym boju:

… w rejonie Ignatpola w dniu 21 czerwca pułk 5-y piechoty rozbił trzy pułki jazdy nieprzyjacielskiej, zdobył 18 karabinów maszynowych i wziął wielu jeńców”

 

Jerzy Konrad Maciejewski wyraża podziw dla upartego chłopa ukraińskiego:

„Konia (mego wierzchowca) nam zabrano. Właściciel szkapy szedł trop w trop za nami i tu, w tym młynku, gdzie są tysiące koni, siwka swego odszukał i poznał, choć mu obcięliśmy grzywę. Furman frajer, bo gdyby schował szkapę za stodołę, to byłaby nasza”.

 

O trwającym przesileniu rządowym pisze Kazimierz Sokołowski:

„W uniwerku siedziałem od 9 do 1, potem kończyłem referat i nareszcie go zamknąłem, w końcu byłem u Sieroszewskiego. Władek mało się mną zajmował, gadałem więc dużo z jego matką o sprawach politycznych. Okazuje się, że komendant Piłsudski dlatego tylko nie weźmie steru rządu w swoje ręce, że byłby to zamach na Sejm, który prawnie stoi odeń wyżej, a Naczelnik nie może dawać z siebie przykładu łamania prawa, bo społeczeństwo nasze musi się do tego przyzwyczaić. To jest wielki człowiek!”