Rada Obrony Państwa ustanowiła nowe odznaczenie – Krzyż Walecznych

KW

11 sierpień

Rada Obrony Państwa wydała rozporządzenie o ustanowieniu Krzyża Walecznych.

 

KW

 

Komunikat Sztabu Generalnego z dnia 11 sierpnia:

„Na odcinku północnym oddziały nasze odparły zacięte ataki nieprzyjaciela, dążącego za wszelką cenę do wyparcia nas z Pułtuska. W walkach tych wyróżnił się chlubnie ochotniczy pułk 205 piechoty, który pod dowództwem majora Monda parokrotnie kontratakował na bagnety. Poległ w nich śmiercią bohaterską dowódca batalionu tegoż pułku, kapitan Tracz Jan.

Ciężkie walki miały również miejsce na odcinku grupy generała Żeligowskiego, powstrzymującej obecnie najsilniejszy napór nieprzyjaciela.

W centrum dzień wczorajszy upłynął bez znaczniejszych starć bojowych

Na odcinku południowym zwiększona czynność uzupełnionej po ostatniej porażce armii konnej Budionnego. Czołowe jej oddziały dotarły do Radziechowa i Chołojowa. Nasza kontrakcja w toku.

Ataki nieprzyjaciela w rejonie Horodyszcza i Chodaczkowa krwawo odparto.

Oddziały ukraińskie, które przejściowo wycofały się za Strypę, odzyskały utracone pozycje”

Lucjan Żeligowski o planie rosyjskim:

„Plan rosyjskiego dowództwa jest nam obecnie dokładnie znany. Polegał on na opanowaniu Warszawy, co stanowiło cel wojny nie tylko strategiczny, ale i polityczny. „Dajosz Warszawu!“ — stało się hasłem bardzo popularnym dla żołnierzy sowieckich, ze względów łatwo zrozumiałych.

Dowództwo rosyjskie wiedziało dobrze, że Warszawa nie będzie oddana łatwo. Oprócz drogi już znanej, a pamiętnej od bitwy pod Grochowem, szukało ono drogi innej, po której cel ten łatwiej dałby się osiągnąć i która jednocześnie umożliwiałaby przecięcie naszych połączeń z zachodem, w szczególności z Gdańskiem.

Mając na skrzydłach dwie masy konne, na północy korpus Gaja, na południu zaś armię konną Budionnego, które w razie powodzeń mogły się połączyć gdzieś w okolicy naszego dzisiejszego trójkąta bezpieczeństwa, armia rosyjska, maszerująca wzdłuż naszej granicy północnej, przeprowadzała ruch oskrzydlający, przez Pułtusk, Ciechanów, wychodząc na Płock — Włocławek — Toruń, skąd — jak ongi Paskiewicz — mogła zaatakować stolicę od zachodu. Tutaj też spodziewano się zastać główne siły polskie oraz przeciąć połączenie Polski z Gdańskiem”.

Henryk Józewski o rozkazie Komendanta:

„Kiedy wojska bolszewickie stanęły na przedpolu Warszawy, z rozkazu Komendanta objąłem dowództwo nad dywersją w razie zajęcia Warszawy przez bolszewików”.

Marian Kukiel krótko o mijającym dniu:

Budyłów. Nieprzyjaciel atakował w sile 600 ludzi pod Słobódką i Denysowem; pobity przez 51 pułk piechoty. Wypady, patrole. Wojsko nasz tężeje w obronie”.

Edgar Vincent D’Abernon o bolszewickich propozycjach:

„Warszawa, 11 sierpnia 1920 roku. Spotkała nas dzisiaj nieprzyjemna nad wyraz niespodzianka. Oto nadeszła z Londynu wiadomość, że Kamieniew, agent sowiecki w Londynie, wręczył Rządowi Brytyjskiemu warunki, które jutro mają być zaproponowane w Mińsku Rządowi Polskiemu. Warunki te przedstawiają się, jak następuje:

l) Siła Armii Polskiej ma być zmniejszona do rocznego kontyngentu w wysokości 50 000 ludzi, dowództwo zaś i administracja armii nie ma przekraczać liczby 10 000 ludzi.

2) Demobilizacja armii ma nastąpić w ciągu jednego miesiąca.

3) Wszelka broń zbyteczna zredukowanej armii oraz uzbrojenie milicji cywilnej ma być wręczona władzom sowieckim Rosji i Ukrainy.

4) Wszelki przemysł wojenny ma ulec rozwiązaniu.

5) Zasiłki wojskowe i dostawa materiału wojennego z zagranicy ma być wstrzymana.

6) Linia Wołkowysk – Białystok – Grajewo ma być oddana całkowicie do rozporządzeń Rosji dla celów handlu z Białymstokiem.

7) Rodziny wszystkich obywateli polskich zabitych, rannych lub niezdolnych do pracy przez wojnę mają otrzymać darmo ziemię.

Z drugiej zaś strony:

1) Po dokonaniu demobilizacji, wojska rosyjskie i ukraińskie mają wycofać się z zajmowanych obecnie pozycji.

2) Liczba Rosjan (wojsk liniowych) ma ulec następnie znacznemu zmniejszeniu, którego odpowiednie Cyfry później ustalone zostaną.

3) Linia graniczna biec będzie nie dalej na wschód od linii oznaczonej w Nocie Lorda Curzona z dnia 20 lipca. Armia polska ma cofnąć się na odległość 5 (? wiorst) od tej linii, strefa zaś pomiędzy tymi dwiema liniami pozostać ma neutralną.

4) Ostateczna granica niepodległego Państwa Polskiego będzie w ogólnych zarysach identyczną z linią zaznaczoną w Nocie Lorda Curzona z dnia 20 lipca, jednakże Polska otrzyma dodatkowo pewne obszary w okręgach wschodnich: w Białostockim i Chełmskim.

Warunki powyższe są tak niedorzeczne, że nie potrafię sobie wyobrazić, by Rząd Polski mógł zastanawiać się nad nimi. Przypuszczam też, że Londyn wręcz je odrzuci i to bez chwili namysłu o Niektóre ustępy tej depeszy są nieczytelne, tak, że nie będę mógł udzielić Polakom tekstu w jego pełnym brzmieniu. Wszyscy tu jedno żywimy przekonanie, że przyjęcie podobnych warunków równa loby się sromotnej kapitulacji.

Rumbold zachowuje nader zimną krew w tych trudnych warunkach, a przecież zakomunikowanie Rządowi Polskiemu treści owej depeszy było zadaniem nad wyraz przykrym. Na szczęście, cieszy się on tutaj ogromnym autorytetem i Polacy uważają go za wielkiego przyjaciela ich kraju. Być może, iż całe to zdarzenie zakończy się ostatecznie pomyślnie, gdyż proponowane warunki rozjemcze są tak upokarzające, iż same przez się przemawiają za dalszym prowadzeniem wojny, jako jedynym możliwym wyjściem z obecnego położenia. Warunki rozjemcze po prostu zatrzaskują drzwi przed jakimkolwiek porozumieniem i pertraktacjami pokojowymi”.