10 wrzesień
Komunikat Sztabu Generalnego z dnia 10 września:
„Na Suwalszczyźnie oddziały nasze odzyskały z powrotem Krasnopol i Sejny.
Dalej na południe od Brześcia Lite3wskiego obustronna działalność wywiadowcza i utarczki patroli.
Wzdłuż Bugu ożywiona akcja wywiadowcza. Grupa generała Bałachowicza w wywiadzie w wypadzie na Smolary wzięła 330 jeńców
Pomiędzy Kamionką Strumiłową a Buskiem nieprzyjaciel po walce zdołał sforsować linię Bugu i zaatakował Busk od zachodu, nacierając jednocześnie na przyczółek mostowy ze strony wschodniej. Dzięki bohaterskiej obronie oddziałów pułku 19. piechoty, obsadzających Busk, które dotrwały aż do nadejścia posiłków, nieprzyjaciel był zmuszony do pośpiesznego odwrotu.
Na wschód od Knihinicz oddziały nasze, po zaciętych walkach opanowały Rohatyn, osiągając w ten sposób opuszczoną przed paroma dniami linię Gniłej Lipy.
Wzdłuż Dniestru spokój”.
Tadeusz Kutrzeba o odprawie Naczelnego Wodza z dowódcami 2. I 4. Armii w Brześciu nad Bugiem:
„Dnia 10 września wzywa Naczelny Wódz dowódców 2. i 4. Armii wraz z szefami sztabów i kwatermistrzami na konferencję do Brześcia nad Bugiem.
Wysłuchawszy raportów dowódców 4. i 2. Armii o sytuacji bojowej i materialnej i przyjmując do wiadomości jakie braki leżą dowódcom najbardziej na sercu, wyjawił Naczelny Wódz wytyczne swego przyszłego planu operacyjnego. Podkreślił on, że kraj i naród wymagają rychłego pokoju, który powinien być zawarty przed zimą roku 1920. Armie winny jeszcze raz pokonać wroga, aby go zmusić do pertraktacji.
2. i 4. Armiom przypadnie to zaszczytne zadanie pod osobistym kierownictwem Naczelnego Wodza. Naczelny Wódz z góry uprzedzał i podkreślał, że chce zwyciężyć niebywałą dotąd szybkością ruchów wojska i że żądać będzie większych, niż kiedykolwiek dotychczas wysiłków w marszu i w boju. Wyraził on też swoje zadowolenie, że będzie pracował z tymi armiami, które prowadził osobiście w ofensywie sierpniowej i które wykazały tak wybitne zalety żołnierskie. Plan operacyjny Naczelnego Wodza miał być utrzymany w najściślejszej tajemnicy. Wszystkie zarządzenia miały być tak wydawane, aby nie zdradzać koncepcji i terminu przyszłego natarcia.
Jak armie wywiązały się ze swego zadania oraz jak zdołały zachować tajemnicę wojskową, wykaże się w dalszym ciągu”.
Józef Jaklicz o dalszym ciągu negocjacji z kozakami (patrz wpis z 9 września):
„Oto moja sytuacja: bitwa już rozpoczęta, o godz. 3.00 mam atakować (atak obejmowałby również część pozycji tego pułku), a u mnie delegacja, która nota bene przyrzeka wyciąć sztab 25 dywizji. Telefonuje do dywizji, przedstawiając sytuację i prosząc o zatrzymanie bitwy, dostaję odpowiedź, że mam atak rozpocząć, z kozakami nie gadać, bo ich propozycja jest nie do uwierzenia. Bierze mnie cholera i przez pięć minut się waham, w końcu wyciągam trzy butelki wódki i zaczynam z nimi pić. Po kilku kieliszkach rozwiązały im się języki i nabieram przekonania, że są to poczciwi ludzie, którzy nie blagują. Jest godz. 1.30 w nocy. Umawiam się szczegółowo co do ich przejścia daję im pisemną gwarancję w imieniu dywizji i armii, posyłam rozkazy do sąsiednich pułków, nakazując przerwanie bitwy i powołując się na rozkaz gen. Szuberta, sam nie atakuję, ich odprawiam. Wiem, że jeśli kozacy mnie zawiodą, to za nie wykonanie rozkazu i wstrzymanie akcji wbrew rozkazowi pójdę pod sąd i kula w łeb. Rano składam o wszystkim meldunek do dywizji, która ignoruje mnie i nie daje żadnej odpowiedzi. Najbardziej leży mi na sercu zobowiązanie pisemne, jakie im dałem, ponieważ wchodzą tu już czynniki polityczne. O godz. 5.00 po południu dnia 10.9. przepływa Bug kurier kozacki z meldunkiem, że akcja ich została zdradzona i wobec tego zamiast w nocy już są w drodze do mnie. Wysyłam natychmiast batalion na drugą stronę, dla osłonięcia przemarszu. O godz. 5.30 wzywa mnie do telefonu gen. Szubert i niezmiernie łaskawym tonem zawiadamia mnie, że ponieważ gen. Sikorski nie mógł na własną rękę przyjąć ich propozycji, telefonował do Naczelnego Dowództwa, które pozwala mi pertraktować, on zaś nie robi mi wyrzutów za zatrzymanie akcji wypadowej. Pomyślałem sobie: pocałuj mnie w nos i zakomunikowałem zimno, że trochę późno przychodzi decyzja Naczelnego Dowództwa, bo sam powziąłem decyzję i że za pół godziny przejdzie przez mój odcinek pułk kozacki.
Przeszło 700 ludzi z końmi, taborem i całym majątkiem pułkowym. Dowódca pułku meldował się u mnie, wypiliśmy dwie flaszki wódki, po czym chciał złożyć broń. Telefonuje do dywizji, która mi powiada, żeby broń odebrać, potem im się odda. Teraz już wściekłym, broń im zostawiłem i powiedziałem dowódcy pułku, że uważam ich za godnych zaufania i traktuję jak równych sobie żołnierzy. Krzyknęli mi trzy razy hurra, dowódca pułku ofiarował mi kiepską lornetkę, ja jemu starą szablę wziętą jeńcowi – i na tym cała parada”.
Kornel Krzeczunowicz o nadziejach związanych z Korpusem Jazdy:
„10 września przybywa z północnego frontu , po pobiciu 4. Armii rosyjskiej łącznie z Korpusem Kawalerii Gaja, 2 Dywizja Jazdy płk. Gustawa Dreszera, w składzie: 8 Brygada (ppłk Skotnicki): 2, 108 i 115 pułki ułanów i 9 Brygada (ppłk Głogowski): 1 i 201 pułk szwoleżerów i 203 pułk ułanów. 2 Dywizja ma razem z nami w składzie Korpusu Jazdy prowadzić dalszą ofensywę za Bug. PO wielu dniach bardzo powolnych akcji pod rozkazami generałów piechoty – i po wielu dniach bezczynności – wstępuje w nas nadzieja, że jako samodzielna jazda będziemy jeszcze mogli porachować się z Budionnym”.
